Written by
- Huna Kawlvawm

EUROPEAN PARLIAMENT IN MANIPUR BUAINA VANGIN INDIA CHUNGCHANG RESOLUTION AN NGAIHTUAH

European Parliament chuan Manipur chhunga buaina, tharum thawhna chhuak chu planery session-ah sawihoa India chungchang resolutions 7 pass tura chhawp chhuah a ni.

Texts tabled : B9-0337/2023

Debates : OJ 12/07/2023–98

Votes : OJ 13/07/2023–98

Texts adopted : B9‑ 0337/2023

Hemi chungchang hi Imphal aṭanga chhuak THE SANGAI EXPRESS July 12, 2023 chhuak chuan European Parliament hian Manipur resolution hi July 5 a sawi tawhin a ziak mauh mai.

European Parliament hian India chungchang thu ngaihtuah tur hian an Rules of Procedure, Rule 144 a tlawh chhan a ni.

A. The EU leh India chu khawvela democracy ram lian pahnih a ni a, mihring dikna leh chanvo humhalh tlat tur leh ṭha taka dan keng kawh tura intiam an ni (committed to protecting and promoting human rights and upholding the rule of law).

B. Hetiang a nih mek lai hian hnam tlem zawk te, civil society, human rights defenders, journalists te chuan rikrapna an tawk chamchi a (regularly face a harassment). Heng hnam tlem zawk zinga hmeichhiate dikna leh chanvo chu nasa taka nek sawr leh bawhchhiat fo a ni a, tribal te chu an sakhaw biak vanga cheksawlh a, an chunga tharum thawhna leh hleilenna an tawk fo a ni.

C. October 2020 ah khan UN High Commissioner for Human Rights chuan India chu human rights vawnghim tur leh chumi tana thawk (defenders) civil society te rikrapa man leh tantir titawp tur leh, dan ang taka an chanvote humhalh turin a lo ngen tawh a ni.

D. India state Manipur chhunga Hindu Meitei leh tribal Kristian Kuki inkara tharum thawhna chhuak avangin mi 100 thah an ni tawh a, 40,000 chuang chu an in leh lo tih chhiatsakin chenna nei loin an awm a, hei bakah an sakhaw biakna tih chhiat a ni.

E. Tun hma lam pawhin Manipur ah hian helna (secessionist insurgencies) a lo chhuak tawh ṭhin a, mihring dikna leh chanvo nasa taka rah beh a ni ṭhin. Tun an buaina leh tharum thawhna hnuhnung ber hi human rights groups te chuan Bharatiya Janata Party (BJP) kaihruai Manipur Sorkar chu hnam tlem zawk leh sakhaw tlem zawk betute nuai chimih tumna an nei a ni, an ti (nationally of implementing divisive ethnonationalistic policies which oppress in particular religious minorities).

Resolutions :

1. Manipur-a tharum thawhna hi kan dem hle a, mihring nunna chan leh in leh lo, bungraw tih chhiat hi kan dem a ni. BJP member hetianga lo pen chhuakte hi an demawm takzet a ni.

2. India sorkar leh tual chhung thuneitute chu harsatna tuarte chhawmdawl hna tibahlah lo turin kan ngen bakah ṭan bik nei lo he buaina chhuah chhan chhui turin kan ngen a ni.

3. Eng lam pawl pawh buaina ti punlun thei zawng thu sawi lo tur leh political leader te phei chu mi dang hliam zawnga thu sawi lo a, rem thu sawi turin kan ngen a. National & state government te chu remna kawng zawng a, a tuartu lamte nen ngun taka inbe thuai turin kan ngen a ni.

4. Armed Forces Special Powers Act (AFSPA) hman te internet tih tawpte ṭha kan ti lo a. BJP member ten hetianga tharum an thawh hi demawm kan ti hle (denounces in the strongest terms). Central sorkar chu AFSPA hnuk kir turin kan ngen a, UPR recommendation leh UN High Commissioner on Human Rights, rawtna angin internet tih tawp pawh ti nung nghal turin kan phut a ni.

5. EU hian mihring dikna leh chanvo humhim te, mipui rorelna chawisana vawn nun tlat hi India ram nen a inzawmna atan hian a ngai pawimawh a, a bik takin hnam leh sakhaw tlem (ethnic and religious minorities) te rinna leh sakhaw thila an zalenna zah turin kan duh a ni.

6. EU leh India hian level sang bera Human Rights chungchang sawi a, inbe turin kan duh a, European Parliament chu hemi atan hian a inhawng reng a ni.

7. He resolution hi EU institutions, Member States, India ram hotu hnena lo hlan chhawng turin President (EU) chu kan ruat a ni.

PM MODI A ZAK ANG EM?

Prime Minister Modi chu tun kar hian France ram a tlawhin a zin dawn a, July 14 hian Bastille Day Celebrations, Paris ah guest of honour a ni ang. European Parliament in planery session, Strasbourg ah India ram chungchang–Manipur buaina bakah ram dang aṭanga India ram ṭanpuina dawn theih dan FCRA khirh lutuka siamte leh thil tam tak, "Debate on cases of breaches of human rights, democracy and the Rule of Law" an sawi ang a, a tuk July 13 ah Resolution pass tura chhawp awmsa chu an pass ngei beisei a ni.

India ram chungchang sawi tur hi ram parukin European Parliament ah an pulut a ni.

INDIA-IN LAW FIRM A RUAI DAWN

Manipur tualchhung buaina leh chi bing suatna chungchang European Parliament-a sawi a nih tak avangin India chuan boruak tidai tur leh India demna a nep theihna turin politics thila mi dang hneh leh thiam law firm Alber & Geign law firm (Europe's leading lobbying law firm) Brussel-a awm chu a ruai dawn. A chipchiara chhiar duh chuan thewire.in ah chhiar theih a ni.

Source : European Parliament (europarl.europa.eu) updated: 11 July 2023

The Sangai Express, July 12, 2023

The Wire, July 12, 2023


- Huna Kawlvawm