CHUNGLAM REMRUATNA NIH HLAUH SE AW?!

Tunlai thil awmzia hi i lo ngaihtuah ve ngâi em? Ruahmansa awm ang maiin a rawn thleng tup tup mai a nih hi. Kan hriat angin February 2021 khan General Min Aung Hlaing kaihhruai sipaite chuan Myanmar sorkar chu paihthlain sipai rorelna hnuaiah an ram chu an dah ta rup mai a, hemi duh lo hian a ram mipuite chuan sipai rorelna chu dovin inbeihna nasa tak tak a thleng a, nunna tam tak chân a ni tawh a, hliam tuar tam tak awmin thisen a luang zawih zawih bawk. Khua tam tak hàl a ni a, heng an buaina avang hian sahimna zawngin mi sing tel fê Mizoramah an rawn raltlan a ni.

Kan sorkar, tlawmngai pawl leh mipuite chuan kan unaute'n harsatna an tâwk mek a ni tih hriain, theihtawpin sorkar laipui remti vak lo chungin kan lo enkawl a ni. An buaina hian eng chen nge a awh dawn tu mahin kan hre lo va, tun thlengin an buaina hi a la awm reng a, inkah leh inthahna tam tak a la tawp lo a ni. Boruak a han kal zel a, kum 2022 chawhnu lam a inherchhuah chuan Bangladesh Chittagong Hill-a kan unau zofate Kuki-Chin National Army te chuan thuneihna sang zawk an ngiat avangin buaina an tawk leh ta a. He an buaina avang hian sahimna zawngin Mizoramah mi tam tak an rawn raltlan a, a bikin Lawngtlai District lamah an tam zual bawk a, Myanmar-a kan unau rawn raltlante ang bawkin sorkar, tlawmngai pawl leh mipui zawng zawngten kan theihtawp chhuahin sorkar laipui remti vak lo chung bawkin kan lo enkawl leh a ni. Kum 2023 a rawn inherchhuak leh ta a, kan beisei lâwk loh leh ngaihtuah phak lohin Manipur-ah chuan Meitei te leh kan unau Kuki te inkarah buaina lian tak a thleng leh a, inthahna tam tak a thleng a, nu nau, pitar leh putarte pawh zuah lovin thisen tam tak a luang zawih zawih a ni. He buaina hi kan unau Kuki te chuan Manipur sorkar thlâwpna a tel hialah ngâiin Meitei te nen inrelbawlna pakhat hnuaia awmkhawm an duh tawh loh thu leh, inrelbawlna hran Separate administration hial phûtin thil a thleng chho ta a ni. He an buaina avang hian sahimna zawngin Mizoramah kan unau zofate tam tak an rawn raltlan leh bawk a, Myanmar leh Bangladesh-a kan unau rawn raltlan ang bawkin duat takin kan lo enkawl leh a ni. Kan tih theih chu a tam emaw tam lo pawh ni se, kan theih ang tawka ṭha leh duat takin kan unaute hi ngaihsakin kan lo enkawl ṭheuh a ni.

Hman aṭanga tun thlengin Political party zawng zawngte leh pawl hrang hrangte pawhin kan sawi ziah ṭhin leh kan duh ber chu- Zofate hmun hrang hranga ṭhenhrana kan awm chu ṭha ti lovin, rorelna pakhat hnuaia awm kan duh ber thu kan tlangaupui nasa ṭhin a. Hmanah chuan thû mai a ni ṭhin, tunah chuan a takin a rawn thleng chho dawn ṭan a ang ta hle a ni. Mihringten kan hriat phak loh leh ngaihtuah phak loh, chunglam programme hi a lo nih hlauh chuan a va ropui dawn si êm!

'mahsela, engti ang chiah nge kan tawn chhoh ang tih chu keini Zawlnei ni lo, Kelchal mangman bâk la nei ve eih lo tân chuan hriat ve phak a ni si lo. Chutah, kumin 2023 hi inthlanpui kan neih hun a lo ni ve chiah bawk nen, a kum indawtin thil hi a thleng chho zut zut mai si a, heng kan buaina nasa tak karah hian keini zofate tân kawl êng tur awm tlata hriatna ka nei nia. Chumi atan chuan keini Zofate Jerusalem Mizorama cheng mekte hian mawhphurhna sâng tak kan nei a, mo ṭha lo an sawi ang maia kan chi leh kuangte tidarh zawnga kan lo khawsak hlauh chuan kan unau hmun hrang hranga awmte hi kan um darhin kan inmihran telh telh thung dawn a ni. Tu mah hi Mizo bik emaw an awm chuang lo va, kan chi a hrang a nih pawhin unau vek kan ni tihah hian chiang ila, nomenclature ah hian buai lo bawk ila. Naga te ang lo takin keini zofate chu ṭawng pakhat Duhlian ṭawngah kan la lungrual em em zui bawk si a, a lawmawm asin.

Heng hmun hrang hranga kan unau zofate buaina nasa tak tawh mek leh kum tawp maia inthlanpui lo thleng tur hi, zofa hmun hrang hranga awmte insuihkhawm leh zai kan relna tura chunglam remruatna ni hlauh se aw!

- Kevin Ramhmangaiha