Written by
- M Lalmanzuala
PHIS BAWNAS KHA...
Peace Bonus chung chang chuan sawi a hlawh zui zel chu a ni a. Thu dik sawi nawn a ngai leh ṭhin chu a ni e.
Sawrkara pawisa sanction tur reng reng chuan “Head of Account” a neih a ngai a. Chutiang a awm loh chuan sanction theih a ni lo. Budget Head of Account zingah “Peace Bonus” head, a awm loh avangin 'phuahchawp' tih kha a dik pangngaiin a la dik zel a, a dik reng ang.
Fapa Tlanbo tehkhin thu leh kan MNF unaute tawnhriat hian inanna tak a nei a. Fapa tlanbo khan thil âtthlak tak a ti a. A âtthlakzia leh a pawizia hriain inchhirna, simna leh inngaihtlawmna dik tak neiin a pa hnenah a rawn haw a, ngaihdam a rawn dil a. A pa kha a pa a ni miau a, ani kha a fapa a nih miau bawk avangin patlingina a tih tur dik tak tiin a ngaidam a. Sual sima lo haw chu a lawm em avangin kawr tharte a pe a, ruai te a ṭhehsak a. Chutiang a tihna lamah a pa khan ani kha a fa dangte aiin a dah chungnung chuang lo va, a fa dangte chu puitling taka a en dan pangngaiin a enzui mai a ni.
Fapa tlanbo khan a pa-ina a ngaihdam tak avang khan intih theih nan leh a unaute aia duhsak bik tak angah a insawiin a inlantir chuang lo a ni.
Mi pangngai chin chuan thil theih loh ni-a kan ngaih kha Pu Laldenga ho khan an va ti a. A theih loh a ni tih an hriat chian hnu-ah an lo haw a. India sawrkar chuan pa-ina a tih tur dik tak tiin ṭha te tein a lo lawm haw a. Kawr thar ang deuha ngaih tur te nen pawh a lo thuam nual a ni.
Chutih rual chuan State dangte aia dinhmun sang zawkah a dah lo va, State dangten awt lo va, thîk ena en chu sawi loh, an/ kan awm ve a ni tih an hre ve chang chang chauh a ni.
Independent tuma an chhuah lai khan Vai buh ringa chawmhlawm tih tiha awm, mahni ke-a ding thei lo kan ni a. March 1, 1966-ah khan independent rawh u, min ti pawh ni se, independent thei dinhmunah kan ding miah lo. India sawrkar khan min chhuahtir se, ‘an’ sawi ang khan America buhfai bak ei tur kan nei lo va, ni tin mamawh dang pawh kan nei hek lo. “Peace Bonus” kha lo awm teh reng pawh ni se, ram leh hnam tan chuan kan hmang ṭangkai lo hle a ni ang, kan intodelh lohna chu 1966 ai khan a letin a nasa tawh zawk a ni.
‘Fapa tlanbote’ zingah erawh chuan cheng vaibelchhe tel nena inthuam an awm nuk tawh mai. A tlanbo tharte hlei hlei a chang ṭha ber berte an ni.
Dawt sawi hi kan ram leh hnam dinhmun tihniamtu leh kan hnam nun hrim hrim pawh tichhe zualtu a nihzia hi a hmu-a a hretu vek kan ni a, i sim hram tawh zawk teh ang u.