Written by
- MC. Lalthianghlima

MIPUI THINLUNGAH M.N.F AN SORKAR ZO TAWH LO


Mizoramah Congress party-in zu an zawrh vang leh chhan hrang hrang avangin, mipuiin an duh lo va, kum 2018 MLA inthlanah na taka paihin an awm a. Tichuan MNF party chu mipuiin sorkarna pein rorêlna dawhkan an luahtir ta a nih kha.

Tichuan MNF sorkar chu kum 5 dawn kan lo hrawn leh ta reng mai, hetih chhûng hian mipui beisei leh rin an hlawhna chu nasa takin a tlahniam duai duai a. Party president, chief minister ni bawk chuan a duh duh pet lâwrin a duh duh a sawi kual a, kum 1998-a an sorkar lai âi maha nasain an hotupa ber thusawi nuam ti lutuk hi an chhiatpui tur point lian tak pakhat chu a ni phawt mai. Tin, an term chanve pawh an hman hma atang tawh rêngin mipuiin beidawnna thinlung an putsan tawh.

Kum 2018-a an sorkar tirh aṭangin Rua/mau chu thupui ber pakhatah an neih lehnghal a. Kum 2021-a Covid-19 hripuiin na taka ram mipui min chiah lai leh mangang leh sum leh paia tlabal taka kan awm lai, chhûngkaw tam tak mittui nên mangang êm êma kan awm laiin Rawmi chi supply-tu tur an zawng a, an tifel bawk a.

Eptu party-te chuan Covid vanga sum harsat laia Rawmi chi supply-tu tur zawn chu, hun rih lova ngaiin tender chhuah tawh pawh sût (Cancel) rih an duh thu an tarlante chu MNF sorkar chuan a bengkhawn duh lo va, a kaltlangpui a nih kha. Eptu party-te'n tender sût rih tura an duhna thu an âupui kha, eptu party mai ni lo, mipui duh dân a ni bawk. Chanchinbua kan hmuh ang chuan, Mizoram sorkarin Mau/Rua ṭiak lei nâna a hman chu, cheng nuai 450.14 a ni a, eng tak anpui ang i maw le?

Chutihlai karah chuan, chhimlam (Lunglei) mipui hman tur RT-PCR khawl chu a bun duh lo va, a ngaihsak lo hle a nih kha. Chhim lama kan unaute mangang chuan "RT-PCR for Chhim bial" hial an din phah ta a. Mizoram sorkar laka an mangang tâwpkhâwk chuan Pu LH. Lalzârzoliana Lunglei hmingin RT-PCR for chhimbial chuan Gauhati High Court, Aizawl bench-ah PIL hial an thehluh a ngai ta hial a. Tichuan, MNF sorkar chu High court chuan Lunglei ah RT-PCR laboratory din turin a hriattir ta hial a nih kha. MNF Sorkar tan chuan a mualphothlak ngawt mai.

Tin, Kan Mizorama thar chhuah ngei Grape wine chu an mansak leh chiam a. Chu chu duhtâwk mai lovin a neitute chu pawisa an chawitir a. Chu chu la duhtâwk lo cheuvin kan grape wine neitute chu thubuai an siamsak zui bawk a nih kha, chu an thubuai chu MLP Act 2019 section 7 (1) hmanga ziah luh a ni bawk.

He kan sorkar (MNF) term kal mêkah hian, kan tlawmngai pâwl leh Kohhrante chuan "Eirukna leh hlemhlêtna do" an puang dum dum bawk a, kan Pastor zahawm tak takte leh evangelist-te pawh he kan ram kalphung dik lo tlângaupui hian an insum zo tawh lo va, pulpit leh hmun remchang lai apiangah an âu chhuak chuah chuah reng a, chumi awmzia chu he sorkar hi a kal dan a khingbai ta lutuk a, rorêlna fawng chelh zui tlak an ni ta lo ve tihna a ni ber âwm e, keia sawi tam ngai lovin, mipui hian kan hai lo.

Assembly speaker USA zin chuan thu a zuk sawi a, chu a thusawi viral chu ram pumah a darh a, kan hre vek âwm e. Kha a thusawi kha a dik a nih chuan cheng tam tak ziahbo anga a sawite kha a va rapthlak êm.

Tin, Hmasawnna hnathawh hrang hrang YMA hialin vilpui ngai khawpin kan lo awm a nih chu maw le. "Economy chak takah Mizoram a siam theih," tih thu sawi reng chunga chumi kawnga insâwr bingna hmuh tur awm mang lo leh, "Retheia tu mah an awm lohna turin leilung hausakna hai chhuah kan tum," tihte, "Khawvél khalh kal thei khawpa economy ṭha neih theihna ramah kan awm," tih thu sawi si a, chutiang ti tura hmalakna tak tak vâng êm êm site hi mipui thinlunga MNF an sorkar zawh tawh lohna chhan langsar zualte an ni a. "Khurpuia khawh lût zur zur, lehlama liam zur zur" tih thute chu suangtuahna thu puarpawlêng mai mai a ni tih hi mipuite hian an hai hek lo.

Thil tam tak sawi an tum lo, MLA inthlan hunah ngawi renga an duhthlanna lantira sorkar thar siam hi mipuiin an tum nghet tlat a, dâwi bûr hi indâwitir a, inbumtir an tum tawh lo.

Congress party pawhin "Ṭhat loh theih lohna bâwm" an siam tak naa, an party kal dan leh an MLA candidate tur âwm angte en hian an mihlui tam tak an hnâwl dawn chuang lo a nih hmel a. Tin, "Ṭhat loh theih lohna bâwm" zuartute hi hmana mi tho, kum tam sorkarna chelhtute tho kha an ni a. Chuvangin "Ṭhat loh theih lohna bâwm" an zawrh mêk hi "Ṭha ngai hauh lo turte bâwm" tho kha a ni.

Chuvang chuan, Mizoram mipuite hian politics-ah harhtharna nasa tak an chang mêk a, sorkarna la chelh ve ngai lo, ram mipuite dinchhuahna tur thutak dinpui tur hi sorkarna pêk ngei an tum a ni tih hi, hai rual a ni ta lo. Kalphung thar – Mipui sorkar siam tumin Mizoram mipui an insingsa mur mur a ni.

Myanmar, Bangladesh leh Manipur-a kan Zohnahthlak unaute hian, tute emaw sorkar lai a nih vanga min rawn bêl an ni lo va. Eng party pawh sorkar se la, kan Unau Zohnahthlakte hian ngaihngam takin min rawn bêl dawn, kan unaute an ni reng ang. Sorkar ang leh a hnam angin kan tihtur dik tak chu kan ti zêl tho dawn a ni. Kohhran leh tlawmngai pâwl thlengin, heng kan unaute thlavang hauh hian kan tlanchhe lo vang.

Mipui hian leiba engtotu tur Chief Minister leh, sorkar hna lâk dawna mipuite hriat vek tura chanchinbu lian thama advertisment chhuah ngam, Restricted tender chhuah fo lo tur sorkar neih an duh tawh.

- MC. Lalthianghlima