Written by
- C. Lalrochhara
RISK VS PHUAHCHAWP
Tunlai khawvela Mizoram mipuiin kan hrawn, kan hmuh mek kan leader nia kan ngaih Pu Lal Thanhawla, Pu Zoramthanga te hi Mizoram leh Mizo hnam tana Pathian ruat, kan hruaitu meichher kengtu a ni tih hi kan pawm tlang ṭheuh ngei ang. An hun tawn ang tawnga an dinhmun ang thleng tura an paltlang hun khirh leh harsa tak tak hi keini hriat leh hmuh phak lohah hian a tam hle in a rinawm.
Ngaihtuah chian a ngai e,
Ram Hruaitute Ṭawngkam
2018 MLA thlan dawn ruaiah rorel lai Congress President leh khatih laia Chief Minister Pu Lal Thanhawla chuan kan ram dinhmuna mipuite phunchiarna ti tam em em kawngchhia chungchang sawiin, Silchar pawh thleng lovin kawngchhia sawi sawi ve loh tur, ram pawn aṭanga Khualzin lo kal ten, 'In kawng a va ṭha ve,' an ti, tih thu a sawi mauh mai a. Khatih laia kawngchhia vanga zin kawnga tangkhangte tan lek phei chuan zawng chhip khawih ang maiin an sa phat mai a, kha thusawi khan Vote chhiar ni khan nghawng a neih natzia lo langin MLA panga chauh neiin an tawp der a, an hawi lawl lawl a ni ber a. Kha thusawi kha mi tam takin an tlakpui leh anmahni pawhin an tlakpui lian tak zinga mi ah ngaih a ni bawk.
Tun hnaiah kan hrawn mek Chief Minister Pu Zoramthanga chuan kum kha leh chen a lo buaipui, a sawrkar hmasak pawha a buaipui tawh, a sawrkar leh tak loh hnu kum 10 chhung pawha a buaipui, Pathian ram ip khawntute leh amah kawmtute reng reng pawh a lo hrilh a, a lo sawipui nghal zel Mau chin chungchang zawhna chu 'Ka Risk' tiin a chhang mauh mai a... chu achhapah inchhuang taka kan lo sawi ṭhin, Peace Bonus chu hmai rawng danglam khawpin 'Ka phuahchawp' a ti siah siah mai bawk a, a va zia lo kher em. He 'Risk' leh 'Phuahchawp' ṭawngkam a sawi hian Mizoram mipui thinlung chu na takin a vit a, an theihnghilh leh thei tawhin a rinawm lo.
Thawk khat lai, khatih laia Aizawl Municipal Council, tuna Municipal Corporation inthlan hmasak berah khan khatih laia ZNP tuna ZPM(?) lama mipui mit la ber, mahse anmahni chhunga a dinhmun luah tur President nihna chiang chuang bik lo Pu Lalduhoma hian Vanapa Hall-ah Pathian rawngbawltu, ram leh hnam tana hnathawh tum, Kohhran Upa sawi atana mawi lo leh kan Mizo Society nen pawha inmil lo tawpin tuna Chief Minister Pu Zoramthanga chu nuihza siamna hmanrua mai ni lo, mihring pangngai tling lo ang hialin a chhuah a, tifuh a inti viau mai thei a. Kha a thusawi khan tun thlengin party-a awm leh party nei ve lo, Neutral kan tih te thinlungah mak tihna, demna leh amah pawh khu ta an hmuh hlen phahna a insiam ta reng a, Pu Duhoma an sawi apiangin kha a thusawi duhdan mak tak kha an rilruah tuna thil thleng ang maiin a thar ta zel a nih hi!
Pu Zoramthanga vanneihna
Pu Lal Thanhawla thusawi tam tak hi a thusawi thiam loh vang emaw a sawi hun nena inmil loh vang emaw, a hmelah hlimna a lantir loh vang emaw a ni thei. A thusawi engkim hi fiamthu pawh sawi se kan haw tho ang tih mai tur emaw hian min deng na em em zel a. A thusawi tam tak hi Pu Zoramthanga hian sawi se nasa takin kan nuih emaw kan nui emaw si ang. Pu Zorama thusawi tam tak hi a tak tak a nih kan rin miah loh pawh hi haw lovin kan nui thei a...mahse Bible-in a hun lova nuih atthlak zia a sawi ang hian nuih zel ngawt fuh lohzia chu buaina leh harsatna a lo thlenin a chiang zel a nih hi.
Thusawi zawngah hi chuan Pu Zorama hi a nihlawh a, Pu Hawla hi a vanduai emaw ni chu aw tih tur a ni. Hemi kawngah hi chuan Pu Duhoma hi a che fuh. Mipui bengah a lut pangngai ber emaw tih tur a ni. Mahse state hotu lu ber ni tura chunglam malsawmna hi a dawng tel lo nge, ama sawi dan takah, Chief Minister atan an duh ber thu an sawi fo a, mahse chutiang tur chuan puihna a dawng bawk si lo. A ngaihna pawh ka hre lo, a tih hi ngaihtuah a tithui khawp. Nia, Pu Duha hi thusawi thiam a ni a, ram hotu lu ber aiin chuta hotu lu ber leh an pawlte kawng dik kawh hmuhtu atan leh lo 'Check tu atan' hian chunglam hian a ruat zawk a ni mai thei.
Ram hruaitute tawngkam hi tun hma zawng aiin mipui hian an ngai thutakin an chhui zui peih a. Ziak leh Audio/Video thlengin an nei a, an kawl ṭha thlip thlep tawh a. An fimkhur loh a, mipui an dah mawl lui a, an pawisa lo a nih zawngin tunlai khawvel, mahni inngaihsanna khawvel, tumah ngaihsan bik miah lohna hunah hian an beisei ang mipuite puihna hi an hmu lo fo tawhin a rinawm.
Tunah pawh kan Chief Minister hian SEDP chungchang a sawite hi a inkawkalh-kawi-kual vel-vek tawh mai a. Mi zawng zawng dawn tur nuai thum tia sawi a hnu lawka Health-care Scheme SEDP hmangin kan kalpui dawn, damlote tan pawh SEDP health-care scheme-ah nuai thum thleng dah a ni, SEDP chu Project anga kalpui a ni ang, tunah Covid-19 vanga damlote tan SEDP a sawi dan lo danglam leh bawk. Hetiang teh nuaih 'Risk' leh 'Phuahchawp' lutuka lalna duh vanga pawisa sem intiam vang ngawt hian Mizoram mipui hian an Vote reng peih loh hun a thleng mek tawh a, mithiam, mi ṭha leh rintlak, rin ngam sawrkar leh private-ah heti zat kan neih ve tawh lai a, an thiamna, theihna leh finna hmang ṭangkai duh si lova engmah inbuatsaih leh zir lawk awm hlek lova, 'Risk' leh 'Phuahchawp' taka State pakhat ve lem, arkhawthim-dai chunga kan kalte hi a nuihzatthlak miah lo.
Mawl zual deuh lai khan Mizo mipate'n hmeichhe remtihna loa 'Risk' an ching, tunah chuan mi chunga 'Risk' lak chu dan kalh, lei chawina leh Lung in tan theihna a ni. Tunlaiah mi an changkang em em a, ei siam dan ringawt pawh mawl tak leh 'Phuahchawp' taka ti mai lovin Media kal kaltlangin miin a siam dan tui zawk, ṭha zawk, an zawt a, an zir a, chutiang chuan rim taka an thawhchhuah ei leh in turte chu an siam ṭhin a ni.
2016 European Championship, Quarter Final Italy leh German-in penalty an pet ṭum khan Italian footballer Simon Zaza kha an ram aiawhin Penalty pet tura thlan a ni a, a pet goal loa, Champion tura rin kai zinga tel phak Italy zinkawng a tawp. Football Journalist hovin a hnua zawhna an zawh khan, Training-na hmunah Penalty pet dan an zir leh zir loh an zawt a, ani chuan nasa taka an zir thu leh ram aiawha penalty a pet khan training-na hmuna an zirna ang ni lo, amahin ṭha nia a rin anga a pet thu a sawi, "Ka Risk..." a ti a, Italy ram pumin an hua a, a hnuah ram aiawha Penalty pet tur pawh ni lo, ram aiawha inlan tur pawhin thlan a ni zui ta lo bawk. Kha penalty kha khawvel hmun tam takah fiamthu hlimawm tiin an sawi zui a, mahse Italy ram mipui erawh tun thlengin kha Penalty avang khan an la nui lo a, khatih laia an Coach Antonio Conte phei chuan, "Italy ramah thil ṭha lo thleng an sawi chhuah apiangin an sawi chhuak tawh ang tih ka hlauhpui," a ti hial.
Mipuite puihna sum leh tha duh a, an tel ve theihna tur leh an hriselna, an himna, an hmasawnna lam ruahmanna engmah nei fumfe lo, duhsak zawngte leh lamṭang siamna hmanrua atana sawrkar tangka hmang ui leh chuang lo, phuba lakna atana Politics kan hmang ta emaw tih tura in kal kan te, sum harsat chhuanlama ram mipuite tana Hripui leng kara an hriselna leh himna pawh ngaihtuah chang lova kan Chanchinbu leh TV lamte hamṭhatna Advertisment tihtawpsak a, nuai tel senga a copy duhte tan pawha zawn fe chung pawha hmuh mai theih loh Covid-19 inzirtirna pamhlet chhut leh site hi kan Media lama thawktute zah lohna leh pawisak lohna a tling a. Chutiang a nih hnua khawvel leh India ram hruaitu dangte pawhin an tih ngai loh mahni hruaina hnuaia mipui hripui vei zat leh an pawisa thawhzat update ve leh ngawt hi Mizoram mipuite hian Hruaitu ṭha ni turin an lamah 'Vote' an thlak duh tawh kherin a rinawm lo.
Kan thu tlangkawm nan September ni 6-a Presbyterian Kohhran puitling Sunday School zirlai 33-na, Thuhriltu 6:9 thu kan zirlaiin a sawifiah dan hian ngaihtuah a tithui ka ti. "...Suangtuahna ropui tak tak tihlawhtlin si loh ai chuan, thil nep zawka lang mita hmuh theih leh khawih mai theih a ṭha zawk' tih hi. Hemi sawifiahna atan thufing lar tak pakhat, "Thingzara Sava pahnih fu aiin kuta pakhat awm a ṭha zawk" a tih te hi kan ram dinhmun ni mekin a lang e.