Written by
- Kezo Ṭumchhung

Gas home delivery chungchang

Sorkarin December 2022-a kalpui ṭan turin Aizawl leh district headquarters tinah eirawngbawlna gas (LPG) home delivery tih vek tawh tur, tiin thupek a chhuah a; agency/distributor-te'n consumer-te inah gas an pe thlap thlap tur a ni, tihna a ni. Hei hi a duh tan zawm a, a duh lo tan zawm loh theih ni loin, tih ngei ngei tur (mandatory) a ni. Chutih laia agency/distributor-te'n Aizawla home delivery an la kalpui vek lo hi a zialo tak zet a, sorkar thu leh gas an lâkna, distributor-a hmangtu company (Mizoramah chuan Indian Oil Corporation a ni tlangpui) thu zawm lohna a ni.

Gas home delivery hi Aizawlah chuan enchhinna atan September 2019 khan College Vengah kalpui a ni a, a hlawhtling hle. Harsatna lian tham awm loin an ti thei niin a lang. Tichuan, veng dangahte pawh kalpui belh zel a ni a, tunah chuan Aizawla veng tin bakah, district khawpui tinah kalpui tura tih a ni ta.

Aizawla veng zawng zawngah home delivery kalpui tur tih a nih hnu hian veng ṭhenkhatah chuan an kalpui a, mahse, veng eng emaw zatah chuan tun thlengin kalpui a la ni lo. Tun hnai tê, August 10, 2023 khan FCSCA Minister Pu K Lalrinliana'n press conference a neihah, gas home delivery chu tih ngei ngei tur a nih thu leh tihlawhtling lote thuneitute hnenah hriattir theih a nih thu an sawi a; chumi hnu chuan home delivery kalpui tharna veng a awm niin an sawi.

Supply Minister press conference-a an sawi chanchinbua kan lo hmuh chu, "Consumer-in an book aṭanga darkar 48 (ni hnih) chhungin mi dangin book ve lo mahse an deliver tur a ni a, an deliver loh chuan complaint theih a ni. Consumer in tinah deliver tur a ni a, a bûkna pawh an keng ngei tur a ni," tih a ni. Hei hian a tichiang viau mai. Agency/distributor-te hian home delivery a theih loh dan lam ngaihtuah vak vak loin, tihhlawhtlin dan an zawng char char zawk tur a ni.

Press mite'n point delivery-a la kalpuinaah, distribution point-a gas lak dawnah phone-in online booking tih chawp ṭhin a nih thu an sawi chungchangah FCSCA department hotute chuan, "Chutiang chu agency-te'n an tih loh tur a ni a, tih dan tur a ni lo," an ti a (chanchinbua an ziah dan). Distribution point-a gas sem reng chunga gas lâk dawna online booking tih chawp a ni hi agency/distributor-te inphenna a ni. A thu chuan company lakah chuan home delivery kalpui ang an ni tihna a ni a, online booking tih a ni miau avangin; mahse, a takah chuan home delivery a ni dêr si lo. Thuneitute an bum char char tihna a ni mai dawn lo'm ni?

LPG home delivery hi agency/distributor-te'n an lo hniam ngawt theih a ni lo a, an zawm ngei tur, an tihmakmawh a ni. Point delivery aiin a buaithlakna lai a awm pawh a ni thei, chuti chung chuan chhuanlam zawng kual zawng kual loa an tihhlawhtlin tur a ni. Mi ṭhenkhatin agency-te chhuanlam nia an sawi–lirthei (pick-up/407 truck) phur khat a tlin hun nghah khawl, tihte hi chu an phuahchawp liau liau a nih a rinawm. FCSCA hotute sawi angin, lirthei phur khat a tlin hun nghah khâwl a ngai lo a, mi pakhat chauh pawhin a book chuan hun tiam, darkar 48 chhungin an deliver tur a ni.

Consumer card photo copy

Aizawla LPG distributor-te hian consumer-te aṭangin gas lak dawnah consumer card photo copy (xerox copy) an phût ṭhin a, hun rei tak an kalpui tawh. Khaw dangah an phût ve em ka hre lo. Hei hi sorkarin emaw, company-in emaw tih dan tur leh kalphung an siam a ni lo a, distributor-te'n anmahni thua an tih liau liau niin chinchang hre deuhte chuan an sawi. Kalphung pangngai ni si loa mipui tana tih tur titamtu leh sum sen belhna siamtu mai a ni. Hmun ṭhenkhatah chuan consumer card photo copy neih loh chuan gas a lak theih loh, an ti a; chutiang chuan kalphung dik tak ni miah si loin consumer-te harsatna an siam ṭhin.

Chinchang hre deuhte sawi dan chuan, consumer card photo copy an phût hi gas semtu, distributor-te'n an mi chhawrte'n hming leh consumer number an ziah sual chángin gas subsidy pek lêt a buaithlak ṭhin vang na nih thu distributor-te chuan an sawi a ni awm a. Hei pawh hi a tak takah chuan gas semtute fimkhurna leh ulukna hmanga chinfel theih a ni. Consumer card photo copy siamna atana sum sen ngai miah loin tih theih a ni; gas latute'n lehkhaah consumer hming leh number chiang takin ziak se, chu chu consumer card photo copy aia hman mai ni se, awlsam tak a ni ang.

I ṭang tláng ang u

Eirawngbawlna gas hi chhungkaw tin deuh thaw mamawh a ni a, khawpuiah a ni lehzual. Chuvangin LPG agency/distributor-te an pawimawh em em. An pawimawh êm avangin an duh ang angin, anmahni ṭhatna tur leh remchanna tur ang zelin thil an kalpui fo. Agency-te hian an pawimawhzia hriain, mipui lam chu an duh duha tih theihah an ngai ṭhin a, mipui lam lahin thil chinchâng hre lo zawk an nih avangin an en liam mai mai zel niin a lang.

Tunah leh tun hma deuh aṭanga hmun tam taka kan kal danah chuan, gas distributor-te hian mipui lam chu insènso belh deuh pawh ni se, buai phah deuh pawh ni se pawi an ti vak lo em maw ni chu aw, tih tur a ni. Sorkar/company aṭanga tih dan thar, kalphung thar a awmin tihhlawhtlin mai harsa an ti em em zel a, chutah chuan mipui an mawhpuh tlangpui bawk.

LPG distributor-te an inenfiah a ngai hle. Gas hi an sumdawnna a nih piah lamah, mipui rawngbawlna tak tak a nih avang leh sorkarin a thunun, dan hnuaia sem a nih avangin an awlsamna leh an hlâwk lehzualna tur ngaihtuah ràna kal mawp mawp a rem lo. Thuneitute'n mipui ṭhatna leh awlsamna tura ruahmanna a siamte hi zawm tum zel se, gas home delivery pawh hi chhuanlam siam kual reng loin tihlawhtling rang se, anmahni leh mipui tan a ṭha ngawt ang. Han ṭang lehzual teh se.

Mipui lam pawh kalphung thar a awmin hriat chian tum zel ila, distributor-te'n tih dan tur an tihte hi tih dan tur dik a ni ngei em, tihte pawh chian tum ṭhin ila. Bum kan nih lohna tur leh dan ang taka kan chanvo dik tak kan chan theihna turin i ṭang tlang zel ang u.

- Kezo Ṭumchhung