THIL INHMEH LO

Hman ni lawkah khawvel pumpui hi hripuiin a nuai a, keini Mizoram pawhin kan tuar a, a hahthlak hle a nih kha. Chu kan hripui chuan kum hnih vel chhung min tibuai a, kan sorkar pawhin hripui karah kan awm a, hna engmah a thawh theih loh alawm, an ti a. Han sawi mai a, ngaihtuah thuak chuan, 'A ni tak alawm maw le. Hripui kha a tawrhhlelhawm em a nih kha,' tih mai awm tak a nih theihna lai a awm.

Mahse kan hripui leng chung khan mi thenkhat chuan hna an thawk thei tho ni tur a ni, hripuiin min han kiansan a, kan pawisa chu a lo awm ta lova, puk tur zawng reng rengin kan awm ta reng mai a. A pung nena rulh leh turin pawisa kan puk ta tlauh tlauh mai. Hripui avanga hna thawk thei lova kan awm si chuan hnathawhna tur pawisa chu hman lohva lo la awm ve awm tak a ni. Hnathawh lamah hripui chhuanlam a hmang chung reng si a pawisa awm loh thu sawi leh bawk si hi a inhmeh lo riau. Sorkar pawisa hi sumdawng pawisa ang deuhva hnathawh theih a nih loh vanga awm lo zel mai tur a nihna a awm lo. Sorkar pawisa chu chhiah atang te, Central atang tea kan hmuh a nih si avangin a pawisa awm lo bawk, hnathawh awm lo bawk chu hriatthiam a har viau.

Sawi leh sawi hnu, Kamrul-a te ang hi chu Covid hripui khan a tibuai ve lo ni ngei tur a ni, a hnathawhna man pawisa a lak chhuah dan han enin hripui nen khan a inkungkaih ve lo ni ngei tur a ni, hripui len lai khan nuai sangbi te, a zabi tein sorkar pawisa bawm atangin pawisa, hnathawhna tur a la chhuak char char thei a. Midangin harsatna an tawh viau lai pawhin ni hnih khat chhung lekin a pawisa tur chu a la zat zat thei zel a. Kamrul-a bill lakdan en chuan Mizoram hian hripui kha hnathawh loh phah nan kan hmang lo ni ngeiin a lang. Hripui len chhung khan Kamrul-a bik hian hnathawhna man pawisa kha chatlak lovin a la chhuak thei zel a, kan sorkar hi chuan, 'Hripui hian min tibuai ve lo,' tih hial awm a ni. Kamrul-a tih loh midang zawng hian hripui kha kan tuar a, Kamrul-a erawh chuan hripui kha a bahlah phah ve hauh lo niin a lang. Kamrul-a hnena pawisa pek chhuah lamah buaina awm si lo, hmun dang zawng a hnathawh theih loh tak bik chu a inhmeh lo tlat a ni.

Thu hi a sawi mai theih a, phatmarna pawh a sawi liam mai theih a, mahse miin an awih nge awih lo tih erawhchu thudang daih a ni. Kamrul-a pawisa deh dan en hi chuan Mizoramin hripui kha kan tuar ve lo ni ngeiin a lang a, hripui ziaawm hnuah pawh Kamrul-a hi chuan harsatna a tawk ve lo niin a lang.

Hetiang deuh bawk hian phullem phah kha hripuiin a tibuai ve vak lo ni ngei tur a ni, kum nga chhungin hripui karah phullem heti zat hi kan phah a. Ka hriat sual loh chuan phullem hi 14 vel zet tun sorkar (2018-2023) hun chhung hian kan phah a, phullem phah lamah chuan kan chak zar zar ngawt mai. Phullem hi khaw tinah nei ta ila Mizoram hian hma a sawn phah ang em tih han ngaihtuah hian phullem hi kan ngah lu lam hret ni te pawhin a hriat theih. Phullem atang hian mipui mimir tan hian eizawnna kawng te hi awm se chu a tihzia viau tur a nia. Mahse phullem atanga eizawnna insiam chhuak hi duh ai chuan a tlem a ni. A anpui awm deuhva ka ngaihtuah thiam dan chuan chhungkua kan harsat a, electric bill pawh harsa tak a engtin tin emaw kan pek theih hram hram laiin kan fapa ngenna avanga bike man to tak tak lei ang vel kan ni. Kan chhungkua kan harsat ve tehlul nen bike changkang tak neih tum tlat mai chu a buaithlak deuh — chutiang vel chu a ni. Bike chu thil tha lo han tih dawn chuan a tha ve thova, mahse kan ei leh bar tur te, kan sikul fee tur te, damloh nikhuaa damdawi-In panna tur te ai chuan bike chu dah hnuhnun zawk awm tak a ni. Kan phullem atanga teh hi chuan kan state hi state pachhia leh eizawnna lama buai kan ang lo tlat. Pawisa lama kan harsat dan en hian kan phullem hi duh ai chuan a tam a ni.

Inthlan hma leh inthlan zawh hnu lawk, 2018-2019 vel te kha chuan mau kha kan CM hian a sawi nasa em em a. Mau atanga din chhuah mai theih tur ni te khan a sawi nasa hle mai a. Mau chin kha hotupa sawi ang chuan a'n hlawk em em khawp a, a mau puitlin hma pawh khan mau chingtu chhungkua chu an hlawk tawh sa hrim hrim dawn niin kan lo hria a. Thla tin cheng 4,000/- hlawhin mahni mau huan kha an enkawl dawn tihna ni awm tak kha a ni a. Mosia nu ang mai a vannei tur te pawh an an kha maw le. A chi 'supply' te tehreng kha a hmanhmawhthlak viau ni tur a ni, a 'supply' theitu mi tlemte khan mau chi kha an thlen zung zung mai a. Mau chi lah kha a to phian a, tiak khat cheng 80/- velin kan han lei hmiah hmiah mai a. Intodelh pui tur te pawh kan ang viau mai. Mahse nikhua a lo rei a, inthlan leh a hun dawn meuh chuan mau reng reng sawi rik a ni ta lova. Inthlan hmaa kan sawi nasat ber kha inthlan leh dawnah chuan kan sawi loh ber zingah a tang leh ta a. Mau kan sawngbawl dan (a chi lei, a enkawl dan leh thildang) hi chu a mak hle zawng a ni. Mau tiak lei nana kan sum sen te, kan chilper te ngaihtuah chuan khawilaiah emaw hian mau atanga thil siam chhuahna tur khawl leh hnathawktute hian mau chingtute hi lo nghah fan fan hial awm a ni a. Mahse chutiang awzawng a ni si lo. Mau chungchang reng reng hi thei reh takin a reh vawng vawng mai a, mau hlawk turzia leh thatzia sawitu kha chu mau lakah chuan a ngawi ta hmiah mai. Kan mau chi lei hma leh kan lei lai vela kan thusawi leh vawiina kan thusawi chu a dang ta hle zawng a ni.

Thil hi inhmeh lo fe fe a awm thin a. Kan sorkar hawiher leh thiltih tawh dan en hi chuan pawisa hi nei viau awm tak kan ni. A pawisa fai te, a vaimim fang tein kan sem chur chur ang lawi a. Kan awmdan hi hriatthiam a har chang a tam hle zawng a ni.