ENGINEER THA KA HMU

Hmanni khan, ‘UD&PA Estimate hi a hlawk deuh,’ tih thu ka ziak a. An Office-ah ka va leng a, an Officer fel zet mai nen kan inkawm a, ‘Kan rilru pawh a na viau a, kan hna hi tha ve viauah kan lo inngai a....’ tih thu a sawi a. A lawmawmin rilru a khawih khawp mai. 
Dik tak chuan keini ang thuziak te an lo la thutak kha a lawmawm phawt a. Chutah an rilru te a lo nuam lo a nih chuan an nihdan anga an inngaih leh kan hriat dan chu a inang lo niin an hria tihna a ni leh bawk a, a lawmawm leh a. Chutah puitling takin tha takin min hrilh a, a lawmawm nawn leh a. Chu chauh ni lovin an hna chu a hmunah a rawn en zui leh ngat a. Chutih laiin hnathawktute rilru intih nat hi kan tum ber a ni hauh lova, dik tak phei chuan mipuiin kan hmuh dan te hi lo dik lovin hnathawktute hian an theihtawp hi kan hmuh phak lohvah lo chhuahin kan thuziak avang hian ngaihdam dil te hi ngai nual se tih hi keima mimal chuan ka duhthusam chu a ni zawk mah. Ka thu hriat tam tak leh ka hmuh hi dik lo se ka ti ngawih ngawih fo. Mahse han sawi a, han ziah lauh lauh pawh a mihur zilh ang maia sorkar Department a thawk te an ngawih tlat a, anmahni emaw, an thiltih emaw siamthat tumna hmel a lan miah loh chuan a beidawnthlak thin a. Chuti ni lova a hmun ngeia an rawn kal chilh kha chu lawmawm tak a ni. Hun dang leh hmun dangah hetiang deuh hian ka lo ti tawh thin a, UD&PA aia nasa daih a ka ziah thenkhat hi chu enfiahna thawm awm hauh lovin, keimah pawh min rawn chhuah­chhal hauh lovin ralkhat aṭangin ka fel lohna thil dang hmang tein min tawng tih thawm te pawh ka hre ve bawk a. Chutianga tawn lêt ralah chuan kei lah hi fel lohna chhiar sen loh nei ka lo ni ve bawk si a. A hrehawm duh hle. Dik tak chuan kei chuan ka ziak dik lova, rinawm tak leh tha takin an thawk tih min rawn hrilh sela, ngaihdam dil ngai hial te hian hna hi lo thawk tha si se ka ti vawng vawng thin. Kan ziah dik loh lam sawi lova, kan hmelchhiat thu emaw, engmah kan nih bik loh thu emaw han sawi daih hian sawi leh tur a vang phian a, kan ziah tawh sa a dikzia sawi chhunzawm mai loh chu tihtur kan nei tawh thin lo.

Tunhma kha chuan chanchinbua Department hnathawh chungchang, a tha lo lai a chhuah vaih chuan sorkar khan enfiah a, thil awmdan hriat fiah kha a tum vat thin a. Sorkarin chanchinbute hi a ngai pawimawh em em thin a. Chu chu thil awmdan tur pawh a ni. Tunah hian Department dangah engnge a an ka hre lo. Chanchinbua chhuak tawh chin ngat kha chu mimalin hekna emaw, report emaw an thehluh aiin sorkarin a ngai pawimawh thin a. Tunhnu erawh hi chuan ka sawi ngam ta lo. Unit leh Party lam leh pu chuam nei tu tu te emaw insawi fiahna te, insawi felna te hi chawtak khukin kan khukpui chhunzawm mai ang tih te pawh a hlauhawm hlel ta lo.  

Khatiang UD & PA Engineer ang kha chu ngah ila he kan ram zim te hi hei ai ngawt hi chuan a nuam tawh tur ti tein ka ngaihtuah a. Chumi beisei a, chutiang chu kan tum hram theih nan chuan heng thu hi kan ziak a. Thahnemngai deuhvin tawngkam kan hmang hriam deuhva, duh ve tho si, midang rilru tihnat hlau deuhvin an ziak tluangtlam deuh tih chauh niin ka hria. 

Kha thil ka ziah hnu khan DM&R lam aṭangin kan vengah hna an rawn thawk a. A hna a lian tham lo nain kan tangkaipui khawp mai. A enkawltu JE khan a pawisa tlin tawkin a thawk mai a. Tihtur tih chin chiah chiah ti lovin tul ve em em si, a bul vel thleng khan a siamthattir a. Kan veng tan chuan lawmawm tak a ni. Kan veng mipuiin an hre vek kher lovang a, mahse kei pek hi chu mahni tel ve chiah lohna lamah pawh inrawlh ve ringawt zel chi hi ka nia. Sorkar pawisa hian a thawh theih tha ber hi thawk se ti a tute emaw hlawkna tur te, tute rilru natna tur te emaw ngaihtuah nachang hre lo hi ka ni pek a. Kha JE hnathawh thatzia kha ka zu hmu thiam ve a, a lawmawm ka ti ngawt mai. Kan thiam ve tawk sawhchiar pirpui kan han tum ve leh a la ei hman lo zui ta lehnghal a. Kan venga hna awm zawng zawng chu kha JE khan enkawl se chu kan veng chu a changkang chak ngawt ang. 

Hnathawktu atana sorkarin a rawih zawng zawng hi anmahni zawn theuhah chuan an pawimawh vek a. Hna langsar leh langsar lo deuh a awm thin. Kan thawh ve laia kan hna te kha chu a langsar mawh khawp a, kum thum chhung han beih ngat ngat pawhin a ngaihven lo pawl chuan kan awm ve tih an hre lo reng reng a. Kan hnathawh that leh that loh chu kum sawm hnu velah a lang ve chauhva, mahse kan hna pawimawhna kha a bo chuang lo. Vawiina Mizoram thingtlang naupang hmel leh khawpui naupang hmel thliar hran hleih theih lohva an lo inan tak deuh put nachhanah hian kan naute thawhrim rah kha Mizoramin a seng ka ti lo thei lo. Mahse chumi hmu thiam tur chuan thil chik mi nih a ngai a, ngaihtuahna hman a ngai. Engineer hna tam ber hi chuti taka langsar tur a ni lo thei a, chutih laiin langsar takin a awm thei bawk. A nihna takah chuan an lansarh viau tawh chuan a tha vak lo lam a ni thei. 

Engineer hna hi pawisa nen hnai takah a inzui tlat avang hian a langsar a, mahse a ‘engineering’ lai tak chu a thiamna te, a ruahmanna te leh a nihdan tur hriat fiahna te hi ni awm tak a ni a. Mahse Unit leh Contractor bawrah hian kan inngaihhnathiam a, kan inhrethiam a - kan hlawk ta bawk thin hi a buaithlak a ni. 

Ka Engineer tawn hnaivai te fel thu ka sawina lamah kan thian pakhat chuan, ‘E, chuta mi pawh chu a tha ngang mai, tunlaiah chuan fel deuh deuh an tam tawh alawm,’ tih thu a sawi a. Ngaihthlak a nuam ngawt mai. Kan thianpa pakhat chuan, ‘Hei hi chu Pathian thu awih a ni,’ tiin SDO pakhat, kan hmelhriat tak mai hi a sawi fo mai a. A thlamuanthlak ngawt mai. Tunhnuah hian Engineer chhuak thar fel tak tak an awm ta nual. Kan thianpa pakhat chu EE a ni a, zu bang daih a maw le! Thenkhat tan Works Department a EE hna te chu tawngtai zawng zawng chhanna ang hial emaw a ngaih tur a nih vei nen. 

Minister hlui pakhat chungchang fiamthu kha Mizoram tan chuan a nuihzatthlakin a lungchhiatthlak ngawt mai. A kawtah truck a lo ding a, in sakna hmanrua a phur ûr mai a, engtizia nge tih a’n zawt a. A driver chuan, ‘Kan puten va dah rawh min ti,’ a ti a. Ani chuan, ‘E, dah turin ka ti lo reng reng chumi (Minister dang hming a sawi a) te ta tur chu a niang,’ a ti e an ti. A saptawng taka kan ‘Modus Operandi’ an tih, kan thil tih vel dan tam tak chu he thawnthu aṭang hian a lang uar uar mai. 
Mizoram hian thil tam tak a mamawh a, chung zinga pakhat chu Engineer rinawm leh Engineer dik an ni.