VC leh Local Council kan inthlang fel ta

Democracy rama mipui hmuh theih sorkar hnaivai ber, Village Council leh Local Council kan inthlang fel ta a. A pumpui thuah rorel lai Congress Party-in Local Level-ah sorkarna an chang tam ber a. Ngaihtuah dan chi hnih a awm thei awm e.

Ngaihtuah dan pakhatnaah chuan hetia rorel lai Party, Congress lamin sorkarna an han chang hi an rorelna a ṭhat vang a tih theih. Mihring hian kan chunga roreltu apiang nin hri kan vei nghet tlat a. Roreltute ṭawiawm peih lo lo leh midang tana inpekna nei lo lo hi roreltu sawisel ching kan ni duh viau mai a. Kan State te ang, mi tam takin engkim engkim maia sorkar mawhpuh zel a, mahni tih ve tur lam ngaihtuah duh hauh lova sorkarin engemaw tak tihsak tura beiseitu kan tamna hmunah hi chuan roreltu hian dem an hlawh duh khawp a. Rorel lai Party nin hrim hrimna hri vei mi tam tak an awm theih laia Congress Party-in sorkarna tam zawk an chang thei hi an rorelna a hleihluak lovin a uchuak lo a tih theih ang. Hleihluak deuh leh ngaihmawhawm deuhvin khawsa se chu Congress Party hrim hrim duh lotu hi kan tam thei viau ang.

Ngaihtuah dan pahnihnaah chuan rorel lai Party, kum hnih kum thum ro la rel chhunzawm tur an nih miau avangin hmun ṭhenkhatah chuan Opposition Party lo thlan tlin ve mai kha a harsa hle thei a ni. Mipui tam tak hi chuan rorel lai thlan tlin tumna rilru an pu sa a. State sorkar fawng vuantute duhsak loh tur sa Council lo neih ve mai kha kan ngam lo thei a. Chuvangin an tling tam zawk hi thil nihdan tur phung pangngai a ni a, hei aia tam pawh hi tling thei tur an nih laiin an awmdan a dik tawk loh vang leh mi leh sa an neih ṭhat tawk loh avangin an tling tam lo zawk alawm, a tih theih ve bawk ang. Tun kum thum lo kal leh tur chhunga sorkarna la chelh zui zel tur Ministry ve meuhvin heti zat chauh seat an la hi thlamuan maina tur a ni lo a tih theih tho mai.

Veng leh khaw level (Local & Village level) a inthlanna hian MLA thlan a hril lutuk lo thei. Mahni venga kan inthlan tlinna chhan tam ber chu kan mihring ngainat zawng leh kan chhungkhat laina te ngaihtuaha vote kan thlak vang a ni tlangpui a. Hmun ṭhenkhatah chuan a mihring kan rin tawk em vang te pawh a ni ve bawk. Mission Vengthlangah chuan MNF Party ticket a inthlan hmasaa tling te chu hna an thawh ṭhat vangin khawtlang mipuiin candidate atan an ring nghal a. Candidate dang pawh Party lamin an siam ta lo. Thil mak leh ropui danglam tak niin a lang. Veng inlungrual tan lo chuan heng hi tih theih a ni lova, Council hna thawk ṭha lo tan hetianga veng mipui rin hlawh hi a tina tin chhin chi awzawng a ni lo. Veng tam takah chuan a ngai rin chu sawi loh, in-candidate leh ngam hauh lo tur te, kha kum thum liam ta kha veng mipuiin an veng roreltute nena an inhrawn hun chhung atan rei an ti ngawih ngawih ang tih a rin theih bawk. Chutiang te han thlir chuan Mission Vengthlang Local Council member te hi Local Council leh Village Council rau rauvah an dinhmun a sang lerh lawrh hle.

Village Council leh Local Council tam tak hi chu mipui tan beidawnthlak tak tak an awm a. Veng leh khaw tam tak chu kan khawngaihthlak hlein a hriat bawk. Development sum lo kal, khaw eng leh mipui zahderna nei hauh lova an duh duha khawih pelhe thei emaw inti VC leh LC tam tak an awm hian a lang tlat a. Party atchilh, sorkarna chan vaih chuan duh ang anga khawsa thei ta emaw inti tlat hi an awm chawk mai. Tuikhur siamna tur te, Step siamna tur te, Hall sakna tur te pawh an duhdan danin an han hmang ringawt mai a, ‘Pawisa hi a tlem a,’ an ti reng mai a. A pawisa zat an sawi tawh lova, an hmanraw leina chipchiar an sawi duh bawk lova, hnathawktute hlawh an sawi duh bawk lova. ‘Pawisa hi a tlem em a,’ an ti mawl tawp a, a daih lo reng mai niin a lang. Veng leh khaw tam takah chuan chu kalphung nghet tak mai chu kan ṭha en tawp mai a. Pawisa chungchang sawipui reng reng chu thianglo ang deuhthawin kan ngai tlat a. A buaithlak duh hle. Vision te, Work Plan te, Road Map te leh ruahmanna fel lam chu hla tak a ni.

Mihring pangngai chu pianphung a inang tlangpui, mit pahnih, hnar pakhat, kâ pakhat, ke pahnih nei ṭheuh kan ni a. Mahse hmelṭhat vang pawh ni chuang lovin mi tam tak chu an nungchang avangin an zahawm a, chutihlai vek chuan chutiang pianhmang nei ve tho (a ṭhen phei chu pian nalh zawk leh hmelṭha zawk hlei hlei) te chu an zahawm lo mai ni lovin an hnawksak a. Village Council leh Local Council, pianphung inang ṭheuh ṭheuh hi hmun hrang hrangah an inzahawm hleih hle mai. Village Council leh Local Council ṭhenkhat chu awm lo law law se veng mipui tan a thawventhlak zawk laiin Village Council Leh Local Council ṭhenkhat chu mipui tan vanneihna an ni a, thawvenna nasa tak a ni.

Tunhnai aṭanga kan hman ṭan, hmeichhe tel ve ngei ngei tih erawh chu tlem chuan a buaithlak rih deuhva, hmun tam takah phei chuan a chhangchhiatthlak phah thei viau ang tih a lang. Khaw lian deuh ṭhenkhatah pawh an buaipui viau laiin khaw ril deuh leh khawimaw laiah chuan a manganthlak dawn khawp hian a lang a. Mihring indaih lohna avanga chhungkhat laina inhnaivai te an tel kawp a ṭul tlat phei chuan sorkar laipui tumdan loh tawpin Democracy pawngsualna kawngka hawn zauna hmanrua a ni thei. Council member zinga pakhat kha tu chhungte hnaivai tak emaw a nih ngei ngei a ngaih tlat chuan Bihar Chief Minister Laloo leh a nupui ‘Nexus’ te ang kha a piang thei ve tho mai.

Village/Local Council hi kan sorkar hmuh theih hnaivai ber, nitina kan hrawn, sorkar kutke ber leh veng roreltu ber an nih avangin a pawimawh hle a. A nei fuh lo an vanduai em em laiin a nei fuh tan chuan hmasawnna kailawn ṭha tak a ni.