PU LALDUHOMA LAKLUH THU

Serchhip bial MLA atana thlan tlin nawn leh Pu Lalduhoma chu thlan tlin a ni tih puan atanga chawlhkar khat hnuah MLA atan lakluh a ni a. He inlakluhna leh a chheh vel boruak hian sawi zui a hlawh hle mai a. Thil chi hrang hrang ngaihtuah tur a awm bawkin a lang.

Pu Lalduhoma MLA atana lakluh hun hi Mizoramin kan lo thlir thuap a. A chhan pawh Serchhip bial inthlanna kha bial mal inthlan awm tawh zawng zawnga Mizoram mipui ngaihven hlawh ber a nih vang a ni e ti ila kan tisual lovang. Kha inthlanna khan thil eng eng emaw a kawk ruih tlatin kan hre hlawm a. Dik leh Dik lo tih thu te, Khawngaihna tih te, By-Election a ruling tlin leh tlin loh ai mahin Ruling Party lo lam tlin leh tlin loh tih te mi rilruah a awm vang te pawh a ni ang a. Politics kalphung han en vang vang chuan eng vang pawhin by-election awm se kum hnih leh a chanve hmang tawh Ruling Party chan tur chiang em em sa anga ngaihah Serchhip bial mai ni lo, Mizoram mai ni lovin ram dang atang pawhin Mizoram kal dan ngaihtuahtute an rawn inrawlh peih hial a. Chumi avang chuan Serchhip bial by-election leh a result te, MLA thlan tlin lawmluhna te khan ngaihven a hlawh lehzual a.

Lakluh hun thuah thuthang a’n awm nak nak a. Result pawh dingdihlip a lo ngaichang mipui tan pawh lakluh hun ringawt pawh ngaihven awm tak a lo nih chhoh leh avanga thuthang te pawh mipuiin lo hre ve zel kan ni. Dik tak chuan Mizoram Assembly House Speaker thutlukna, “Pu Lalduhoma hian dan a bawhchhiat avangin MLA ni tlak a ni lo,” tih kha chiang tak mai, chal kawlh pen ang fawkin Mizoram mipuiin kan pawm loh thu tih lan a lo nih takah khan “Tan hi an khawh zui ang em le?” “He hnehna hi engtinnge an dawnsawn ang le?” tih kha mipui rilru a nih vanga MLA pakhat lak luh hun kha ngaihven ta luai luai kan ni kan ti thei ang.

Chutah MLA lakluhna inkhawm chu neih a ni ta a, i ti mai ang. MLA lakluhna inkhawm neih hma hian Press Briefing, Assembly Speaker hian a nei a. Chutah chuan Speaker chuan thu tam tak a sawi ta a.

Kan lo ngaihdan chuan Assembly House Speaker te chu kan Assembly House a thuneitu ber, House chhungah na na na chuan Chief Minister aia lal, Assembly House zahawmna vawngtu ber tur a ni a. Tawngkam te pawh fimkhur taka hmang tur, tawngkam mai pawh ni lovin thildangah pawh zahawm tak a khawsa a, a thuthmun zahawmna chu kawng hrang hrang atanga thlir pawh a vawng zahawm tlat tur niin kan lo ngai a. Minister thenkhatin anmahni tanghma hai a eng eng emaw an ti a, an Department chan chhunga tu tu te emaw an tiam rualpui a, an awpbet a, an vaubet ang maia midang mitmei veng lova an awm ang maia awm ve lo tur, in hmun lo ram thuah te pawh Minister dang te khap thei khawpa duham lo tur, Contract leh ilo therhlo pawh beisei ve lova sawisep awm lova midangte khap thei tur ni awm tak an ni a. (MNF sorkar hmasak khan chutiang Speaker chu kan neiin Mizoramin kan hria a).

Assembly Speaker te chu Speaker tak mai, zahawm leh dan ang thlapa che tura kan lo ngaih laiin a Official Capacity (Assembly Speaker a nihna ang) liau liauva chanchinbu mite a hmachhawnnaah ‘Ka chhungte,’ ‘Ka makpa,’ chuti khati a ti ta mai a. Mizoram rorelnaah hian makpa te, duhsak tur te leh lainat tur te hi kan inchhunna avanga kan duhsak tur an nihna chhuanlam atana hman loh tur ni awm takin a lang. A khaw te zia tlat. Heti a nih chuan, ‘Kohhrana kan thawhpui’ te kan ti ang a. ‘A pi leh pu te leh ka pi leh pu te,’ kan ti ang a. Iptepui banna tih te leh ‘Sephung laihpui,’ tih te hi duhsakna hmanrua atan mipuiin kan pawm mai a ngai ang a, chumi kan pawm fel tawh hnuah chuan dikna leh felna chu hla takah a awm tawh ang.

Dikna leh rorelna fel a awm dawn chuan inchhung khatna leh laina nihna te hi chelek a rem lo. Sorkar hna kalphung pangngaiah chuan hna lak dawnah lak tura interview tur zinga kan chhungte an tel a, a latu tur Board member zinga kan tel ve a nih pawhin chumi interview dawn tum chuan kan tel ve loh kha thiltih dan pangngai a ni a. Kan Speaker khawsazia leh thusawi dan atang kha chuan chutiang rorelna fel neih chu thil beisei theih rual a ni lo. Khatiang tawngkam nena Press mite kan hmachhawn ngam tawh kha chuan kan dikna hriat dan chu khawvel midang hriat dan nen a inpersan tawh hle a ni.

MLA lakluhna inkhawm te chu zahawm tak leh tawi fel taka buatsaih tur, sorkar taka kalpui tur anga ngaih a ni a. Tawngkam thluaithlum leh fiamthu te zeh hauh lohna hun tur ni awm tak a ni a. (A zahawmna leh puithuna bo hauh lova hetiang huna fiamthu thawh tur chuan rilru chak te, fin te, fiamthu thiam em em te a ngai ang.) Mahse a lakluhna nena en zawm theih tur leh chumi chungchang sawina hun te chu en kawp loh hleih theih lohvin Speaker khan Pu Lalduhoma in-candidate theih leh theih loh chungchang CM nen an sawidun thu a sawi te kha Press Briefing-ah khan a lang hmasa a. Chief Minister nen chuan a ruka an lo sawi dun a nih chuan tu khap theih mah an ni lova, mahse Assembly House Speaker-in Chief Minister nena an thutlukna ni awm fahrana Opposition member chungchang a sawi kai kha chu Speaker tih tur a ni lovang. A in-candidate theih leh theih loh tur thua thuneitu ni awm fahrana an awm thu te a sawi mai kha chuan rorelna dik leh tluangtlam beiseina a tibo. Speaker chuan Ruling leh Opposition te chu ang khat rengin a en tur a ni a, a thei hlawl lo a nih pawhin a tilang tur a ni lo. Tilang palh pawh ni lova Press mite hmaa khang thu sawi chhuah kha chu a zia lo a ni mai.

Mizoram Legislative Assembly House zahawm thinzia sawi reng chunga lang siin an hun laia House a intihbuaina awm chhun, a nihna takah chuan lian tham lo tak, mi zawng zawng hmuha an han tarlang tlat mai te kha a uchuak hlein a lang. House member zahawm tak tak, kha thila a changtute pawhin khang thil, kan hmuh chak hauh loh kan hmaa rawn hun chhuah kher kher chu tha an ti zawk hauh lovang. Mi tam tak tan pawh khang video kha thil hmuh nawm loh tak a ni a, thuthmunah kan lo kimki a ni. ‘Engmah a awm love, kan tibo hek love, a awih lo in lo awm palh hlauh chuan kan lo entir thei reng che u,’ ti a tluangtlam taka sawi awm lek kha kan han chhuah nawn ngat mai a. A tul lo hlein ka lo hria a. Tul tiin kan Speaker chuan a chhuah nawntir miau si. Kan thusawi te hi mi hian an awih lo ang tih kan ring sa em maw ni le aw?

Social Media a thil post-tu hrang hrang, kan duh loh zawnga ziaktute kan ngaimawh tih Speaker-in a tihlan bakah police ten chhui chhuak zung zung tura beiseina te kha a buaithlak ka lo ti a. Chhui chhuah chin tam tak an neih theih avanga kan police lam te fakawm ka lo tih tehlul nen, a zawng a zaa kan duh loh zawng thu thehdarhtute chhui chhuak nghal zung zung tura beiseina emaw, tawngkaa sorkar lam karna te hi chu Speaker tan tih loh a tha zawkin a lang a. Chu chauh ni lovin Finance Department te media hmaah Speaker berin a sawisel kha engtia ngaih tur nge tih ngaihtuah tham tak a awm bawk. A neitu ber ni a kan lo hriat khan media hma chu sawi loh, mi zawng zawng hmaah a sorkar thiltih dan a sawisel tih loh theih a ni lo.

Eng pawh ni se Pu Lalduhoma lakluh khan kaihhnawih tam tak a nei thei awm e.