KAN TLING DAWN

Kan inthlang thin a, kan tana tha ber tur ngaih­tuahin mipuiin kan thiam tawkin kan ngaihtuah a, tu Party emaw a tling thin a. Kan tan lam an han tlin fuh hi chuan kan tling ta emaw kan ti thin. Mahse kum nga te, kum sawm te a lo ral chuan kan lo tling tak tak lova, tute emaw mai kha an tling ta tlatin kan hre thin a. Inthlan hi a chang chuan kan duh kan thlanna ni lovin kan duh loh kan hnawlna hmanrua mai a ni. Mipui hi kan la tling ve tak tak ngai lo em maw ni chu aw, tih loh theih a ni lo. An tlin vanga kan thlan pawh ni lo, kan duh loh kan hnawlna hmanrua mai mai te hian kei tak emaw an ti ta em em a! Thiam leh thiam lovin lal lemchanna hmanrua zawng zawng - tul lo tawpa vengtu neih te, tlin hma lawka mahni a lirthei inkhalh chawp ve ngat ngat pawhin kawngkhar hawnsak ngai anga awm te, ram rorelna kawnga an thawh hlawk zawkna tur ngaihtuah vang ni hlek lova mahni nihna tar leh ilo dang tam tak - chu kan ti hram hram a.

Tlangram, tlangramah pawh tlang zum hriam te tak te te awmkhawmna hmuna cheng kan nih avangin ramdang tam tak aiin kan tan kalkawng a harsa bik a. Leilung atanga kan thar chhuah te reng reng chu mi vannei tlem te, kawngpui kama lo leh huan siam chhun tih loh chuan chhipa kan phurh fe hnuah lirtheiah kan hlang thei chauhva. Chu lirthei kawng chu kan mamawh hmasa ber a ni ang e tih hial tur a nih laiin hman kum sawmli sawmnga kal ta chu sawi loh, kum za lai kal tawh atang khan englai mahin kan kawngpui thlur te chu kum tluana rintlak leh lawmna khawp a tling ngai lova. Kawng thlur lehlam a that chuan a lehlam a lo chhe em em a, chhe em em chu kan siam that chuan a hmaa chhe vak lo kha a lo chhe leh em em tawh thin a, chuti reng reng chuan kum heti zat hi kan chhiar ta. Heng tireh thiam hi an la tling ngai lova, lal lemchan zir nan an hun an hmang zo vek a. Mipui hi kan la tling ve ngai lo. Kalkawng siam apiangin a siamtu leh a enkawltu an hlawk uchuak a, mipui kan tla thin.

Kan tlukpui emaw, kan aia hniam emaw ni a kum sawmthum hmalama kan hriat thin State te khan min lehpel ta zauh zauh mai a. Chu chauh a ni lo, kan hnuai hnuai leh a awm te ni a kan hriat kha kan chungah an hawi ta valh valh mai. Inthlan apiangin tu te emaw chu an tling a, an lam vak vak a, an chiau chel chul a, an kal thâwng thâwng thin. Lawm fe fe leh thawveng fe fe kan tam thin tehlul nen a mipui ber kan tling ve ta thin lova. Hun a inher liam tam telh telh a, mipui zingah kan thlan tlin te avanga lawm an tlem telh telh a, sum leh paiah erawh chuan sawia siak lo khawpin kan thlan tlin te chu an thang tlangpui thung. Inthlan leh inthlan inkarah nuai za biin an hausakna a pung a, ‘Heng te hi khawi atanga lo kal nge?’ tih tham zet an kawl a. Mipui chanvo a zuih tawlh tawlh a, a tawpah chuan chanvo tlemte (17%) insem turin a mipui zaa sawkua kan inhawr a, chutah pawh a tlinga te chuan an duhsak uchuak zawng miten an chan vek theihna tur an la ngaihtuah zui a. Kan inthlanah khan mipui hi kan lo va han tling lo chiang tak em!

Sorkar zarzo thei, sorkar hnathawkte chu vanram tlafual a cheng ang maiin an pisa kai loh ni pawhin hlawh an nei a, an pisa kai ni pawhin an chhuak vak thei tho bawk si a, ‘Sawtah a kal,’ an ti, ‘Inneihnaah a kal,’ an ti, ‘Mitthi vuinaah a kal,’ an ti thul, ‘Hunserh a hmang,’ an ti mawh hek lo. Chung zawng zawng chu hlawh kiam hauh lovin an ti thei a, sorkar hnathawk, mahni awmna tur hmun kalsan a hunserh va hmang hian eng Pathian tak nge a biak kan ngaihtuah thiam si lo. A thenin, ‘Aikal ka la,’ an ti thul. A chang leh a sorkar berin, ‘Aikal lak phal loh,’ tih thu te a’n vaw vûng leh hluai a! ‘Ka nupui hi min uiresak ngat chuan ka che na viau ang,’ tih ang vel a ni tih pawh kan hrethiam tawh lo. Mipui nawlpui erawh chuan kan chem tum kan nghah rual rualin kan hlawh a kiam nghal a. Mipui kan tlin ve lohna ramah chuan a tling laklawh te hi chuan nuam an va tawl nasa em!

Mi tha leh fel ngawi reng te mifing an nihna ram, he Mizoramah hian mipui hi engtikah emaw chuan kan tling ve tawh ang a. Chutih hunah chuan tu Party pawh tling se mipui kan tel ve theih hun hi kan nghak a ni. Chutih hunah chuan ring lo mi kan tih teh fo Kejriwal-a te ngaiin kan dak vak vak tawh bik lo maithei a. Thildang zawng zawnga ‘ringtu’ ‘tawngtai’ ‘inkhawm’ ‘keini kristian’ ti thlungdur ut a, hnathawhna lama heng tawngkam hmang leh ngam si lo nih ai chuan hetiang tawngkam hmanga ralmuang leh pulpit chin vela phit tlawh lovin mipui kan tlin ve hunah chuan kan ram hi a la kal ang tih ka beisei. Mipui tlin ve lohna ramah chuan eng contract hna mah, a senso tur riruat aia tlem a zawh awm ta lo, a hun aia hmaa zawh awm ta miah lo te hi thil pangngai a ni a. Chu ai chuan chunglam hotute hriatpuinaa a senso tur ennawn sek ngai hlir a ni hian lung a tichhia. Ennawn apiangin a let tam takin a pung lehnghal a. Contract Agreement ennawn thiam Engineer, Contract Agreement tipung thei sorkar hlir kan la thlang tling a, mipui kan la tling ve lo.

Hmanni lawk khan kan Home Minister tawng tam lo zet hian chhimlamah sawn, ‘Min do ngat ngattute tan hian sorkar kan ni tur a ni a, min duh lotute pawh kan thawhsak a tul a, min sawichhetute pawh kan thawhsak tho an tul,’ tih thu a sawi a. Chutiang chu mipui tlinna rama sorkar hruaitute tawngdan tur ni awm tak a nih laiin chutiang thu sawi ve thei hauh lo tura rin a thawhpui tawng thei zet zet leh virvat tha zet zetin sorkar fawng an vawnpui si.

Beiseinain he ram rorelna hi kan thlir a, mipui kan tlin ve hun tur hi kan nghak a. Hleih neihna leh duhsakna uchuak ringawt hi kan vote thlak chhan a ni lo. Mi pawng­pawrh leh huangtau tlemtein mahni mimal hlawkna thlirin inthlan apiangin aw neih an tum a. Mahse mipui chuan a nawlpuia kan tlin ve hun tur hi kan nghak reng a ni.