Guest writer
PL Liandinga
KAWNG THUMNA
Tun hnaiah kawng chungchang chiang angreng taka ka ziah avangin mimal taka beihna ka tawk a. Han chhunzawm leh pawh a chakawm sauh mai.
Mission Vengthlang leh kan Vailui inkar pawh uluk taka chulh chhuah leh dap tura PWD lamin an lo dah reuh reuh kha ti tawh lo tur angin ka lo ziak mai niin min hrilh a. An chulh chhuah leh chuan kha ka thu ziah kha a lo dik lo tihna a ni ang a. An kalsan hlen chuan ka lo ziak dik tihna a ni ang. Lo chulh chhuak leh ta pawh ni se ka thuziak hmasa lamah khan anmahni puh chhiat tumah ka la inngai mai chuang lo - hmundanga an tihdan enin TI TAWH LO TUR AN ANG EM A NIH KHA!
Ka thu ziah avanga mimal thil ang hrima min han bei bing ngam ta mai leh min han bei duh ta mai kha mak hi ka ti angreng a. Min beihdan te lah chu patlingin han sawi atan pawha zahthlak lek lek zawk a ni a. La sawi rih lo phawt ila. Keini (hetianga ziak duh zel leh ziak ngam zel) thleng thleng pawha min cho ngam chuan mipui vantlang phei chu an han zahder loh turzia hi a chiang khawpin ka hria a. ‘I thuziah kha heti zawk hi a ni e,’ tih emaw, ‘Kan lo tidik lova, a pawi kan ti,’ tih emaw, ‘Ka pu, khawilai nge i lungawi lohna? Kan lo inen fel ang e tih (hial)’ te kan lo beisei ruk laiin a mimal ang zawng tein min han bei chhunzawm ta dah a. A mak em em mang e tih mai loh chu sawi tur a awm lo. Ka thuziah dik leh dik loh thua min bei lova, kawng dang hmanga min han bei ta daih mai kha chu a kawngkal lovin ka hria.
Dik tak chuan kan Technical/ Engineering Department tam tak hna hi ngun taka han bih chian chuan mihring hmai eng zah vang te, mimal service chhiat theihna tur a nih avang te, kumkhuaa eiru mi anga miin an hmuh theihna tur emaw anga an lan kan hlauh avangin tha lo tiin fel lo ti hle mah ila kan tuar ngat ngat a ni ber a. Dik tak chuan mi tam tak hi chu tuar inti hle chunga insum ngat ngat an awm nual ang tih hriat ve tur niin ka hria. Hetia kan tih avang hian Technical/ Engineering Department a thawk zawng zawng te hi an fel lo vek kan tihna a ni lo.
Eng pawh ni se kan kawng siamtute leh kan ram hruaitute hriat atana ka duh chu inkal pawhna kawng hi a pawimawh a, a chungah hian mihring, kawng enkawltute nupui fanau tluk veka nunna hlu tak leh chhungte nei hranpa vek kan kal a, a siamna tura pawisa hi mipui pawisa a ni. Chu mipui pawisa chu tun dinhmuna ram hruaitu hna chelhtu te, Engineering hna thawktute hian an enkawl mai a ni. Anni chauh pawh ni lovin sorkar hnathawk zawng zawng hi chutiang dinhmuna ding chu an ni. Heng pawisa hi enkawl that loh theihna (moral right) an nei lova, danin enkawl dik loh a phal lo bawk. Mawhphurhna lam hre lova thuneihna lam chauh chhuang a mipui min nawr dawn a nih chuan insum lem lovin kan khawsa ve ang. Mi faten a hmuha hmuh chhuah (invent) theih chu a hailan (discover) theih zel e an lo ti a. Tihdan dik lo thup satliah hailan te hi chu chuti takin a harsa lova, mahse a tawp thleng thaka han innawr em hi chu mi tam takin an hreh mai a ni.
Zin vak tlem apiang hi khaw changkang lo an ni a, zin vakin an tlawh tlem apiang hi ram changkang lo, khaw changkang lo a nih avangin kawng hi pawimawh lo thei a ni lo. Kawng chhiain mihring a nghawngzia leh kan hrehawm phahzia te ngaihtuahin kan kawng siamtuten an senso zat sawi duh hlek lova, ‘Pawisain a daih lo,’ an tih apiang awih kumkhua tura min beisei te hi chu a mak zawk ngawt mai. ‘Engzah nge tlem chu? Engtin maw in hman?’ tih zawhna zawttu zawng zawng hi min vau daih theih zel ring khawpa chungnung anga inngaih loh a tha khawp mai. Kan zawhna te min chhan that duh loh chuan kan rindan kan sawi ang a, a tha chuang lovang.
He Mizoram kawng chhia hi fur ruahtui tam thut vang a ni ngawt lo. Ruahtui tlak tam vanga kawng hi chhe zel tur ni se Khasi ram te khu khawvela ruahtui tlak tamna ber a ni a, North-east-ah kawng chhe hmingthang ber an ni ang. Mizoram chhung rau rauah Engineer hawihhai lo deuh te, pawisa lama pamham lutuk te, mipui vantlang thatna tur ngaihtuah lo lutuk thin te chan huamchhung zel a chhe bik tlangpui.
Kan veng kawng cheng nuai 7 hmanna ka en hian kan pawisa hian engtikah mah min daih ngai lovang tih ka ring. Ka lo chhinchhiah danin ni li chhung lek (ni ruk chhung alawm tiin min hrilh thung) a cheng nuai 7 hmangral tur chuan Road Roller pali aia tlem lo, labour za chuang, alkatra phurtu motor sawm aia tlem lo nena thawh a ngai tlatin ka hria a. Nitina cheng nuai khat hmang zo zat zat tur chuan labour leh hmanrua hi ngai tam ve deuh mai a nia. Kan kawng chhiat chhan hi pawisa awm loh vang te, fur ruahtui vang te ni ngawt lovin kan siam apiang chhe tak a kan siam thin vangin kan kawng hian siam leh hun (kum sawm hnu lam) a ban thleng zo ngang lo a ni zawk.
Thudanga lai chuan ka ziah hmasak lamah North-East a kawng tha ber nei anga Mizoram min sawitu kha Parliamentary Secretary angin ka lo ziak a, PWD Minister a lo ni zawk a. Kei lemin PWD minister hi kan CM hi ni maiin ka lo hria a. PWD Minister hranpa hi awmin chu chuan Chief Minister hi a pui ang tih ka lo suangtuah pha hauh lo pek a. Chu chauh ni lovin unau nauva PWD han vil rawn chu (Parliamentary Secretary ni lova Minister hranpa nih bawk si chuan) ka lo ring pha lo a ni.